آشنایی با آجر نما؛ انواع آجرنما و کاربردهای آن در ساختمان
تحریریه مهراکو
|۱۹ مهر ۱۴۰۵
همه آجرهایی که روی نمای ساختمان می‌بینیم ویژگی‌های یکسانی ندارند؛ بعضی برای مقاومت در برابر شرایط جوی انتخاب می‌شوند و برخی بیشتر برای ایجاد یک جلوه خاص در طراحی کاربرد دارند.این تفاوت باعث شده آجر نما در مدل‌های متنوعی تولید شود؛ از نمونه‌های نسوز و شیل گرفته تا آجرهای قزاقی، لعابی و دکوراتیو. شناخت تفاوت میان این محصولات کمک می‌کند انتخاب آجر فقط بر اساس ظاهر انجام نشود. در ادامه، انواع آجر نما، موارد استفاده، نقاط قوت و ضعف و معیارهای مهم انتخاب آن را بررسی خواهیم کرد.
آجر نما چیست؟
آجر نما همان‌طور که از نام آن مشخص است، در بخش‌های قابل‌مشاهده ساختمان به‌کار می‌رود و نقش مهمی در شکل‌گیری ظاهر نهایی سازه دارد. این نوع آجر علاوه‌بر جنبه ظاهری، باید از نظر دوام، مقاومت و سازگاری با شرایط محیطی نیز عملکرد مناسبی داشته باشد؛ به‌ویژه زمانی که در نمای خارجی ساختمان استفاده میشود.
آجرهای نما در انواع مختلفی تولید می‌شوند و تفاوت در مواد اولیه، روش ساخت، رنگ، بافت و ویژگی‌های فنی باعث میشود هرکدام برای کاربرد مشخصی مناسب‌تر باشند. برخی بیشتر در نمای بیرونی استفاده می‌شوند و بعضی دیگر برای دیوارهای داخلی، فضاهای دکوراتیو یا جزئیات معماری انتخاب می‌گردند.
تفاوت آجر نما با آجر معمولی چیست؟
اگر بخواهیم تفاوت آجر نما را با آجر معمولی بیان کنیم، اولین تفاوت به محل استفاده آن‌ها برمی‌گردد. آجر نما قرار است بخشی از ظاهر نهایی ساختمان باشد، اما آجر معمولی بیشتر در دیوارچینی و قسمت‌هایی به‌کار می‌رود که بعداً با مصالح دیگر پوشانده می‌شوند.
ویژگی‌های این دو نوع آجر نیز با یکدیگر تفاوت دارد؛ در آجر نما، رنگ، بافت، یکنواختی سطح و مقاومت در برابر رطوبت و تغییرات دما اهمیت بیشتری پیدا می‌کند، درحالیکه در آجر معمولی، استحکام و عملکرد مناسب در دیوارچینی در اولویت قرار دارد.
| معیار مقایسه | آجر نما | آجر معمولی |
|---|---|---|
| محل استفاده | نمای بیرونی، دیوارهای داخلی و بخش‌های قابل مشاهده | دیوارچینی، تیغه‌چینی و بخش‌های زیرکار |
| ظاهر و تنوع رنگ | دارای تنوع بیشتر در رنگ، بافت و طرح | معمولاً تنوع ظاهری کمتری دارد |
| کیفیت سطح | سطح یکنواخت‌تر و ظاهر نهایی اهمیت بیشتری دارد | ظاهر سطح معمولاً در اولویت نیست |
| مقاومت در برابر شرایط محیطی | باید متناسب با رطوبت، سرما، گرما و تغییرات دمایی انتخاب شود | بسته به نوع آجر متفاوت است و الزاماً برای تماس مستقیم با محیط مناسب نیست |
| میزان جذب آب | در انتخاب آن اهمیت زیادی دارد، به‌ویژه برای نمای بیرونی | اهمیت آن بیشتر به محل استفاده بستگی دارد |
| دقت ابعادی | معمولاً یکنواختی ابعاد برای اجرای مرتب نما مهم‌تر است | دقت ابعادی ظاهری اهمیت کمتری دارد |
| کاربرد اصلی | ایجاد پوشش نهایی و کمک به شکل‌گیری | ایجاد دیوار و جداسازی فضاها |
| هزینه | معمولاً به‌دلیل کیفیت ظاهری و نوع اجرا گران‌تر است | اغلب هزینه کمتری دارد |
انواع آجر نما کدام‌اند؟
برای اینکه به شناخت دقیقی از انواع آجرهای نما دست پیدا کنید، در ادامه به معرفی هر یک از آن‌ها پرداخته‌ایم:
آجر نما نسوز
آجر نما نسوز از مواد اولیه مقاوم در برابر حرارت ساخته میشود و فرایند پخت آن در دمای بالا انجام می‌گیرد. دوام مناسب، تنوع رنگ و بافت و سازگاری با سبک‌های مختلف، آن را به یکی از گزینه‌های رایج برای نمای ساختمان‌های مسکونی، تجاری و ویلایی تبدیل کرده است.
آجر نما قزاقی
آجر نما قزاقی با رنگ‌های گرم، سطح نسبتاً طبیعی و حال‌وهوای سنتی شناخته میشود. این ویژگی‌ها باعث شده‌اند در نماهای کلاسیک و سنتی و همچنین برخی فضاهای داخلی جایگاه ویژه‌ای داشته باشد.
آجر نما رسی
آجر نما رسی از خاک رس تولید می‌گردد و معمولاً در طیف رنگ‌های قرمز، نارنجی و زرد در بازار وجود دارد. ظاهر آشنا و تنوع کاربرد، این نوع آجر را برای اجرای بسیاری از نماهای ساختمانی مناسب کرده است.
آجر نما شیل
در تولید آجر نما شیل از مواد حاصل از سنگ شیل بهره می‌برند که نتیجه آن، آجری با بافت متراکم و ظاهر نسبتاً یکنواخت است. این نوع آجر به دلیل دوام مناسب می‌تواند انتخابی قابل‌توجه برای پروژه‌های مسکونی، ویلایی و تجاری باشد.
آجر نما پلاک
آجر نما پلاک به‌صورت قطعات باریک و مستطیلی عرضه میشود و بیشتر برای پوشش سطح دیوار و نما به‌کار می‌رود. ضخامت کمتر و تنوع رنگ و جنس، امکان استفاده از آن را در نمای بیرونی و فضاهای داخلی فراهم می‌کند.
آجر نما لعابی
سطح آجر نما لعابی با یک لایه لعاب پوشانده میشود که ظاهر متفاوت و رنگ‌های متنوعی به آن می‌دهد. این ویژگی، آجر لعابی را برای بخش‌های تزئینی، ورودی ساختمان و برخی طراحی‌های داخلی مناسب می‌کند.
آجر نما آنتیک و دکوراتیو
آجرهای آنتیک و دکوراتیو بیشتر با بافت متفاوت، ظاهر کهنه‌نما و ترکیب‌های رنگی متنوع شناخته می‌شوند. حضور آن‌ها در دیوارهای داخلی، لابی، کافه و فضاهای تجاری بیشتر با هدف ایجاد جلوه بصری و تاکید بر بخشی از طراحی انجام میشود.
مقایسه انواع آجر نما؛ کدام یک بهتر است؟
حال اگر می‌خواهید برای پروژه خود آجر نما انتخاب کنید، بهتر است تصمیم‌گیری را تنها بر اساس ظاهر آجر انجام ندهید. نوع نما، سبک‌های معماری، شرایط آب‌وهوایی و مصالحی که در کنار آجر استفاده می‌شوند، همگی در انتخاب گزینه مناسب تاثیر دارند. برای مثال، اگر بخشی از ساختمان با نمای سیمان سفید اجرا شده باشد، انتخاب رنگ و بافت آجر باید به‌گونه‌ای انجام شود که با سطح روشن نما هماهنگی مناسبی ایجاد کند.
| نوع آجر نما | ویژگی ظاهری | کاربردهای رایج | ویژگی‌ها |
|---|---|---|---|
| آجر نسوز | رنگ‌ها و بافت‌های متنوع | نمای خارجی و داخلی | دوام و تنوع بالا |
| آجر قزاقی | ظاهر سنتی و رنگ‌های خاکی | نماهای سنتی و تلفیقی | ظاهر طبیعی |
| آجر رسی | قرمز، نارنجی و زرد | نماهای عمومی ساختمان | دسترسی مناسب |
| آجر شیل | سطح متراکم و رنگ طبیعی | ساختمان‌های مسکونی و ویلایی | دوام مناسب |
| آجر پلاک | باریک و منظم | پوشش نما و دیوار | ضخامت کمتر |
| آجر لعابی | سطح براق یا رنگی | بخش‌های تزئینی | تنوع رنگ |
| آجر آنتیک و دکوراتیو | بافت نامنظم و متفاوت | فضای داخلی | جلوه دکوراتیو |
کاربردهای آجر نما در ساختمان
آجر نما بسته به نوع و شیوه اجرا، می‌تواند هم در شکل‌گیری نمای اصلی ساختمان نقش داشته باشد و هم در بخش‌های دکوراتیو داخلی به‌کار رود.
آجر نما در نمای بیرونی ساختمان
به‌صورت رایج از آجر در نمای ساختمان‌های مسکونی، تجاری و ویلایی استفاده میشود. هنگام انتخاب آجر برای این بخش، علاوه‌بر رنگ و بافت، باید میزان جذب آب و مقاومت آن در برابر شرایط جوی نیز بررسی شود. برای آشنایی بیشتر، در مقاله نمای آجری ساختمان این موضوع به‌صورت مفصل بررسی شده است.
آجر نما در طراحی داخلی
در طراحی داخلی، آجر نما بیشتر برای دیوارهای دکوراتیو، لابی، فضای نشیمن و محیط‌های تجاری استفاده میشود. رنگ و بافت آجر باید با سبک معماری و سایر عناصر فضا هماهنگ باشد.
آجر نما در ساختمان‌های مسکونی و ویلایی
در ساختمان‌های مسکونی و ویلایی، آجر نما می‌تواند به‌صورت یکپارچه یا در کنار مصالحی مانند سنگ و سیمان به‌کار رود. رنگ، بافت و نوع آجر باید با سبک معماری، ابعاد ساختمان و شرایط اقلیمی هماهنگ باشد.
مزایا و معایب آجر نما
استفاده از آجر نما مانند هر مصالح دیگری مزایا و محدودیت‌هایی دارد که بهتر است پیش از انتخاب در نظر گرفته شوند.
مزایای استفاده از آجر نما
- تنوع بالای ظاهری: رنگ، اندازه و بافت‌های مختلف امکان استفاده از آجر را در سبک‌های متنوع معماری فراهم می‌کنند.
- دوام مناسب: بسیاری از آجرهای نما در صورت انتخاب و اجرای صحیح می‌توانند برای مدت طولانی در برابر شرایط محیطی مقاومت کنند.
- قابلیت استفاده در داخل و خارج ساختمان: انواع مختلف آجر نما محدود به نمای بیرونی نیستند و در طراحی داخلی نیز کاربرد دارند.
- امکان ترکیب با مصالح دیگر: آجر به‌راحتی در کنار سنگ، بتن، سیمان، فلز یا چوب قرار می‌گیرد.
- ظاهر ماندگار: نمای آجری برخلاف برخی روندهای کوتاه‌مدت طراحی، همچنان در سبک‌های سنتی و مدرن مورداستفاده قرار می‌گیرد.
معایب استفاده از آجر نما
- وابستگی زیاد به کیفیت اجرا: زیرسازی یا بندکشی نامناسب می‌تواند دوام و ظاهر نما را کاهش دهد.
- احتمال جذب رطوبت: بعضی آجرها در صورت جذب آب بالا برای محیط‌های مرطوب یا سرد گزینه مناسبی نیستند.
- احتمال ایجاد شوره: وجود املاح و رطوبت ممکن است لکه‌های سفید روی سطح آجر ایجاد کند.
- اختلاف رنگ احتمالی: بین سری‌های مختلف تولید ممکن است تفاوت جزئی رنگ وجود داشته باشد.
- هزینه اجرای متفاوت: نوع آجر و شیوه نصب می‌تواند هزینه نهایی نما را نسبت به برخی پوشش‌ها افزایش دهد.
نکات مهم هنگام خرید و انتخاب آجر نما
انتخاب آجر فقط با مشاهده رنگ یا طرح آن انجام نمی‌شود و چند عامل دیگر نیز مستقیماً روی نتیجه نهایی تاثیر دارند.
- شرایط آب‌وهوایی منطقه: در مناطق مرطوب یا سردسیر، جذب آب و مقاومت آجر در برابر تغییرات دمایی اهمیت بیشتری دارد.
- محل استفاده: آجری که برای یک دیوار داخلی مناسب است، الزاماً گزینه مناسبی برای نمای بیرونی نیست.
- کیفیت تولید: سلامت لبه‌ها، یکنواختی نسبی ابعاد، کیفیت سطح و پخت آجر را پیش از خرید بررسی نمایید.
- هماهنگی با معماری ساختمان: رنگ و بافت آجر باید با ابعاد نما، سبک ساختمان و مصالح کناری هماهنگ باشد.
- میزان جذب آب: این مشخصه به‌ویژه برای نمای خارجی و مناطق مرطوب اهمیت دارد.
- روش اجرا: نوع زیرسازی، ملات، بندکشی و روش نصب می‌تواند روی دوام نهایی نما تاثیر زیادی بگذارد.
- یکسان بودن سری تولید: برای کاهش اختلاف رنگ، بهتر است مقدار موردنیاز پروژه تا حد امکان از یک سری تولید تهیه شود.
- هزینه نهایی: علاوه‌بر قیمت آجر، حمل، زیرسازی، نصب و بندکشی نیز باید در محاسبات لحاظ شوند. در وبسایت مهراکو می‌توانید برای خرید آجر ساختمانی، محصولات برندهای مختلف را از نظر قیمت و مشخصات مقایسه کنید و باتوجه به شرایط پروژه و هزینه حمل تا مقصد، انتخاب مناسب‌تری داشته باشید.
جمع‌بندی
آجر نما در نگاه اول فقط بخشی از ظاهر ساختمان به‌نظر می‌رسد؛ اما انتخاب نادرست آن می‌تواند بعد از مدتی با تغییر رنگ، شوره، جذب رطوبت یا ناهماهنگی با طراحی بنا خودش را نشان دهد.
همین تفاوت میان ظاهر اولیه و عملکرد واقعی باعث شده انتخاب آجر نما فقط به رنگ و طرح محدود نباشد. نوع مواد اولیه، روش تولید، میزان جذب آب و محل اجرا تعیین می‌کنند که هر مدل در چه شرایطی عملکرد بهتری داشته باشد. از آجر نسوز و قزاقی گرفته تا نمونه‌های شیل، لعابی و دکوراتیو، هرکدام برای کاربرد مشخصی مناسب‌تر هستند
سوالات متداول
بهترین آجر برای نمای بیرونی ساختمان کدام است؟
بهترین انتخاب به شرایط اقلیمی، سبک معماری و بودجه پروژه بستگی دارد. آجر نسوز، شیل، رسی و قزاقی هرکدام در شرایط مناسب می‌توانند برای نمای بیرونی استفاده شوند.
آجر نما نسوز بهتر است یا آجر قزاقی؟
آجر نسوز معمولاً تنوع رنگ و مقاومت بالاتری دارد، درحالیکه آجر قزاقی بیشتر برای نماهای سنتی و ایجاد ظاهر طبیعی انتخاب میشود. انتخاب بین این دو باید بر اساس سبک نما انجام شود.
برای مناطق مرطوب چه نوع آجر نمایی مناسب‌تر است؟
در مناطق مرطوب بهتر است آجری انتخاب شود که جذب آب پایینی داشته باشد و در برابر رطوبت و تغییرات دمایی مقاومت مناسبی نشان دهد.
آیا آجر نما را می‌توان در طراحی داخلی هم استفاده کرد؟
بله. بسیاری از آجرهای نما در دیوارهای دکوراتیو، فضای نشیمن، آشپزخانه، رستوران و فضاهای تجاری نیز استفاده می‌شوند.
هنگام خرید آجر نما باید به چه مشخصاتی توجه کنیم؟
میزان جذب آب، کیفیت پخت، یکنواختی ابعاد و رنگ، مقاومت، محل استفاده و شرایط آب‌وهوایی پروژه از مهم‌ترین مواردی هستند که باید بررسی شوند.
علت شوره زدن آجر نما چیست؟
شوره معمولاً در اثر انتقال املاح محلول همراه با رطوبت به سطح آجر ایجاد میشود. کیفیت آجر، ملات، آب مصرفی و نحوه اجرا می‌توانند در بروز آن نقش داشته باشند.
دیدگاه شما
دیدگاه‌ها
درحال دریافت دیدگاه‌ها...
