قیر 60/70 چیست و چه ویژگی‌هایی دارد؟ از مشخصات تا کاربرد

قیر ۷۰/۶۰ چیست؟

قیر ۷۰/۶۰ نوعی قیر نفتی حاصل از پالایش نفت خام است که معمولاً با رنگ سیاه یا قهوه‌ای تیره دیده می‌شود. این قیر در دمای محیط حالت نیمه‌جامد دارد و با گرم شدن نرم‌تر می‌شود. علاوه‌بر این می‌توان از آن به‌عنوان ماده چسباننده در مخلوط آسفالتی استفاده کرد.

قیر ۷۰/۶۰ از گرید ۱۰۰/۸۵ سخت‌تر و نسبت به ۵۰/۴۰ نرم‌تر است. این تفاوت به درجه نفوذ قیر مربوط می‌شود؛ به‌طوری‌که هرچه عدد گرید کمتر باشد، قیر معمولاً سخت‌تر خواهد بود. برای درک بهتر این تفاوت‌ها، در ابتدا باید بدانید قیر چیست و انواع قیرهای نفتی بر چه اساسی دسته‌بندی می‌شوند.

اعداد ۶۰ و ۷۰ در قیر به چه معنا هستند؟

در آزمایش درجه نفوذ یا سنجش میزان سختی قیر، یک سوزن استاندارد با بار مشخص، به مدت پنج ثانیه و در دمای ۲۵ درجه سانتی‌گراد در قیر فرو می‌رود. در گرید ۷۰/۶۰، میزان نفوذ سوزن بین ۶ تا ۷ میلی‌متر است. هرچه این میزان نفوذ کمتر باشد، قیر معمولاً سخت‌تر خواهد بود.

مشخصات فنی قیر 60 70

توجه به ظاهر قیر برای نتیجه‌گیری درباره کیفیت آن کافی نیست. بلکه درجه نفوذ، نقطه نرمی، چگالی و نقطه اشتعال ازجمله مشخصاتی هستند که باید در برگه آنالیز محصول بررسی شوند. شناخت این ویژگی‌ها و آگاهی از خصوصیات قیر 60 70 به ارزیابی تناسب آن با نیاز پروژه کمک می‌کنند. برخی از مشخصات فنی قیر 60 70 به شرح زیر است:

درجه نفوذ و نقطه نرمی قیر ۷۰/۶۰

درجه نفوذ قیر ۷۰/۶۰ نشان‌دهنده میزان سختی آن است و بر مقاومت آسفالت در برابر فشار خودروها و تغییرات دما تاثیر می‌گذارد. نقطه نرمی قیر ۶۰ ۷۰ نیز معمولاً حدود ۴۹ تا ۵۶ درجه سانتی‌گراد است. این دما نشان می‌دهد که قیر هنگام گرم شدن، در چه محدوده‌ای به نرمی مشخصی می‌رسد. البته نقطه نرمی به معنای دمای ذوب قیر نیست.

وزن مخصوص و دانسیته قیر ۷۰/۶۰

دانسیته نشان می‌دهد مقدار مشخصی از قیر ۷۰/۶۰ چه جرمی دارد؛ درحالی‌که چگالی نسبی، چگالی قیر را با آب در یک دمای مشخص مقایسه می‌کند و واحد اندازه‌گیری ندارد. چگالی نسبی قیر ۷۰/۶۰ در دمای ۲۵ درجه سانتی‌گراد معمولاً بین ۱٫۰۱ تا ۱٫۰۶ است؛ یعنی دانسیته آن حدود ۱۰۱۰ تا ۱۰۶۰ کیلوگرم بر مترمکعب خواهد بود. این مشخصات برای محاسبه وزن و حجم قیر در پروژه کاربرد دارند و مقدار دقیق آن‌ها باید از برگه آنالیز محصول بررسی شود.

جدول آنالیز قیر ۷۰/۶۰

جدول زیر، مشخصات فنی و ویژگی‌های قیر ۷۰/۶۰ را نشان می‌دهد. این مقادیر تقریبی هستند و ممکن است باتوجه به تولیدکننده و استاندارد محصول کمی تفاوت داشته باشند.

مقدار نقطه نرمی ۴۹ تا ۵۶ درجه سانتی‌گراد محدوده ثابت تمام قیرهای ۷۰/۶۰ نیست و بهتر است برای اطلاع از مقدار دقیق آن از اطلاعات برگه آنالیز محصول استفاده کرد. به‌طور کلی، توجه داشته باشید که مقادیر این جدول تقریبی هستند و برای بررسی کیفیت قیر باید نتایج آزمایش محصول را با الزامات فنی پروژه مقایسه کنید. بنابراین، هنگام خرید و انتخاب قیر، برگه آنالیز همان محصول را ملاک قرار دهید.

قیر 60-70 چگونه تولید می‌شود؟

تولید قیر ۷۰/۶۰ از پالایش نفت خام آغاز می‌شود. طی این روند، بخش‌های سبک نفت جدا شده و باقی‌مانده سنگین آن برای تولید قیر به‌کار می‌رود. مراحل اصلی تولید قیر شصت هفتاد عبارت‌اند از:

1. پالایش اولیه نفت: نفت خام حرارت می‌بیند تا ترکیبات سبک‌تر مانند بنزین و نفت سفید از آن جدا شوند.
2. تقطیر در خلا: باقی‌مانده نفت وارد برج تقطیر در خلا می‌شود تا بخش دیگری از ترکیبات سبک‌تر آن جدا شود.
3. آماده‌سازی ماده اولیه: در این مرحله، با بررسی باقی‌مانده سنگین برج خلا، میزان مناسب بودن آن برای تولید قیر موردنظر مشخص می‌شود.
4. تنظیم مشخصات: در صورت نیاز، با روش‌هایی مانند ترکیب مواد یا هوادهی کنترل‌شده، ویژگی‌های قیر برای رسیدن به گرید ۷۰/۶۰ تنظیم می‌شود.
5. نگهداری و عرضه: قیر تولیدشده پس از کنترل کیفیت، به مخازن مخصوص منتقل می‌شود و به‌صورت فله یا بسته‌بندی‌شده عرضه خواهد شد.

علاوه‎بر موارد بالا، در پایان می‌توان نمونه قیر را آزمایش کرد تا درجه نفوذ، نقطه نرمی و سایر مشخصات آن با الزامات گرید مطابقت داشته باشند.

کاربردهای قیر ۷۰/۶۰ چیست؟

مهم‌ترین کاربرد قیر 60-70 در تولید آسفالت گرم است؛ اما، از این نوع قیر برای تولید برخی فرآورده‌های قیری و عایق‌های رطوبتی نیز استفاده می‌کنند. در ادامه، مهم‌ترین کاربردهای این نوع قیر را بررسی می‌کنیم.

کاربرد قیر 60-70 در راه‌سازی و آسفالت

در پروژه‌های روسازی راه، قیر ۷۰/۶۰ می‌تواند در تولید لایه‌های میانی و رویه آسفالتی به‌کار رود. البته، دوام این لایه‌ها تنها به نوع قیر بستگی ندارد و عواملی مانند کیفیت سنگدانه‌ها، طرح اختلاط، دمای اجرا و تراکم آسفالت نیز بر آن تاثیر می‌گذارند. به‌همین‌دلیل، انتخاب قیر مناسب باید در کنار رعایت اصول تولید و اجرای آسفالت انجام شود.

علاوه‌بر این، قیر ۷۰/۶۰ در تولید آسفالت گرم کاربرد زیادی دارد و با اتصال سنگدانه‌ها به یکدیگر، به تشکیل مخلوطی منسجم کمک می‌کند. برای درک بهتر نقش این ماده، آشنایی با اینکه آسفالت چیست و از چه ترکیباتی تشکیل می‌شود، اهمیت زیادی دارد.

استفاده از قیر ۷۰/۶۰ در عایق‌کاری ساختمان

چسبندگی و مقاومت در برابر نفوذ آب، قیر را به ماده اولیه برخی محصولات عایق رطوبتی تبدیل کرده است. بااین‌حال، قیر ۷۰/۶۰ برای اجرای مستقیم همه عایق‌ها مناسب نیست و ممکن است برای تولید عایق پیش‌ساخته به اصلاح یا افزودن مواد دیگر نیاز باشد.

کاربرد قیر 60-70 در تولید فرآورده‌های قیری

از این گرید می‌توان به‌عنوان ماده اولیه بعضی قیرهای امولسیونی، محلول یا اصلاح‌شده استفاده کرد. برای مثال، تولید آسفالت سرد ممکن است با قیر امولسیونی یا محلول انجام شود. در این حالت، قیر اولیه پیش از مصرف، فرایند آماده‌سازی را پشت سر می‌گذارد و لزوماً به شکل مستقیم استفاده نمی‌شود.

قیر ۷۰/۶۰ برای چه شرایط آب‌وهوایی مناسب است؟

قیر در گرما نرم‌تر و در سرما سخت‌تر می‌شود؛ به‌همین‌دلیل، استفاده از گرید ۷۰/۶۰ برای بسیاری از پروژه‌های واقع در مناطق معتدل قابل‌بررسی خواهد بود. بسته به شرایط طراحی، این نوع قیر در برخی مناطق گرم نیز کاربرد دارد.

قیر ۷۰/۶۰ در مقایسه با گرید ۱۰۰/۸۵ سخت‌تر است و معمولاً در هوای گرم مقاومت بیشتری در برابر تغییر شکل دارد؛ اما، در سرمای شدید انعطاف‌پذیری آن کمتر خواهد بود. بااین‌حال، انتخاب نهایی باید باتوجه به دمای سطح جاده، تردد خودروها، بار محوری، نوع روسازی و نتایج آزمایش‌های فنی انجام شود.

چه عواملی بر قیمت قیر ۷۰/۶۰ تاثیر می‌گذارند؟

قیمت قیر ۷۰/۶۰ ثابت نیست و علاوه‌بر شرایط بازار، به نحوه خرید و تحویل آن نیز بستگی دارد. عوامل اصلی تاثیرگذار بر قیمت قیر ۷۰/۶۰ عبارت‌اند از:

• مواد اولیه: تغییر قیمت نفت خام و مواد اولیه پالایشگاه‌ها می‌تواند هزینه تولید قیر را افزایش یا کاهش دهد.
• عرضه و تقاضا: با افزایش فعالیت پروژه‌های عمرانی، تقاضا برای قیر بیشتر می‌شود و ممکن است قیمت آن افزایش یابد.
• تولیدکننده: تفاوت در هزینه‌های تولید و کیفیت محصول باعث می‌شود قیمت قیر شرکت‌های مختلف یکسان نباشد.
• نوع بسته‌بندی: قیر فله، بشکه‌ای و جامبوبگ، هزینه‌های بسته‌بندی و بارگیری متفاوتی دارند که بر قیمت نهایی آن تاثیر می‌گذارد.
• حجم سفارش: خرید در حجم بالا ممکن است با تخفیف یا شرایط قیمتی مناسب‌تری همراه باشد.
• حمل‌ونقل: هرچه فاصله محل تولید تا پروژه بیشتر باشد، معمولاً هزینه حمل و تحویل قیر نیز افزایش پیدا می‌کند.

برای مقایسه قیمت قیر ۷۰/۶۰ از تولیدکنندگان مختلف، بهتر است علاوه‌بر نرخ روز، مشخصات فنی محصول، نوع بسته‌بندی و شرایط تحویل را نیز در نظر بگیرید.

جمع‌بندی

قیر ۷۰/۶۰ یکی از انواع پرکاربرد قیر نفوذی محسوب می‌شود که به‌دلیل میزان سختی و چسبندگی مناسب، نقش مهمی در تولید آسفالت گرم و پروژه‌های راه‌سازی دارد. بااین‌حال، استفاده از این قیر در انواع پروژه‌ها نتیجه یکسانی نخواهد داشت و باید شرایط آب‌وهوایی، میزان تردد خودروها و مشخصات فنی محصول را در نظر گرفت. هنگام خرید نیز بهتر است تنها به قیمت توجه نکنید و برگه آنالیز محصول را با نیازهای پروژه مقایسه کنید. در نهایت، انتخاب گرید مناسب همراه با اجرای اصولی آسفالت می‌تواند به افزایش دوام سطح جاده و کاهش هزینه‌های تعمیر و نگهداری کمک کند.